Pensioen, regelgeving, technologie, internationale conflicten: Belgische loopbanen onder druk

Loopbanen staan onder druk. AI hertekent functies, internationale onrust weegt door op de arbeidsmarkt, en de vraag of loopbanen nog toekomstbestendig zijn, wordt steeds urgenter. Dat blijkt uit de Loopbaanradar*, een onderzoek van Antwerp Management School en SD Worx naar de impact van maatschappelijke veranderingen op de beleving van werk en loopbanen bij 1.879 werknemers.

Belgische werknemers krijgen vandaag de dag niet met één grote verandering te maken, maar met meerdere ontwikkelingen die hun werk en loopbaan raken. Terwijl AI eerder als kans gezien wordt, komen veranderingen in het pensioenbeleid en langer werken vaker als bedreiging naar voren. Deze ontwikkelingen kleuren niet alleen hoe werknemers naar hun loopbaan kijken, maar ook hoe ze hun huidig werk beleven. De Loopbaanradar onderzocht acht ontwikkelingen en of die gezien worden als bedreiging of kans. Daarvan werden er drie overwegend als bedreiging ervaren, twee overwegend als kans.

De vraag is dan ook niet alleen welke veranderingen op ons afkomen, maar vooral wat ze betekenen voor de manier waarop mensen vandaag en morgen kunnen blijven werken. Zo ervaart 52% van de bevraagde werknemers de impact van AI vandaag eerder positief; een op drie als een bedreiging. Langer werken en veranderingen in het pensioenbeleid worden vaker als bedreiging ingeschat (61%). Ook veranderende regelgeving rond werk en sociale zekerheid (50%) en internationale conflicten (51%) worden door ongeveer de helft van de bevraagde werknemers als bedreiging genoemd.

Hoe werknemers deze veranderingen ervaren, hangt ook samen met hun werkbeleving. Uit het onderzoek blijkt onder andere dat AI op korte termijn de werkprestaties ten goede komt, maar ook leidt tot zorgen over jobverlies en kansen op het vinden van een andere job. Bezorgdheid om veranderingen in pensioenbeleid en wijzigende regelgeving rond werk en sociale zekerheid werken negatief in op prestaties, werkplezier en mentale gezondheid.

Daarnaast verschilt het ook naargelang leeftijd en functie welke ontwikkelingen werknemers als belangrijk beschouwen. Door bevraagde werknemers tot en met 39 jaar benoemen vooral AI als ontwikkeling met de grootste impact op hun loopbaan, terwijl 50-plussers vaker verwijzen naar het langer werken. De bevraagde werknemers in uitvoerende functies verwachten dan weer minder impact van AI.

Sofie Jacobs & Ans De Vos, Professoren loopbaanontwikkeling aan Antwerp Management School: “Dezelfde ontwikkelingen hebben niet voor iedereen dezelfde betekenis. Bovendien spelen verschillende veranderingen tegelijk, die zowel kansen als onzekerheden met zich meebrengen. Om te begrijpen wat dit betekent voor duurzame loopbanen, volstaat het daarom niet om één trend eruit te lichten. We moeten ook kijken naar hoe werknemers deze veranderingen ervaren, en wat ze betekenen voor hun werk vandaag en hun loopbaan in de toekomst.”

Vooruitkijken: blijven bijleren is het beste wapen tegen onzekerheid
Vooruitkijkend naar de komende 3 tot 5 jaren, zien de bevraagde werknemers het aantal bedreigingen eerder licht toenemen dan afnemen. Tegelijk verwachten ze dat hun werk en loopbaan blijven veranderen. Zo denkt 67% voortdurend te moeten bijleren en verwacht 38% nieuwe vaardigheden te moeten ontwikkelen. Maar er zijn ook zorgen om de toekomst: ongeveer een kwart vreest de huidige job te verliezen (26%) of langdurige uitval (26%). De resultaten tonen daarmee een dubbel beeld: werknemers zien het belang van blijven leren en ontwikkelen, maar zijn tegelijk onzeker over hun verdere loopbaan.

Prof. dr. Ans De Vos, Antwerp Management School: “Voor werknemers komt er vandaag veel samen, terwijl de toekomst onzeker is. Het is daarom belangrijk om de impact van één verandering niet los te koppelen van het grotere geheel.” 

Prof. dr. Sofie Jacobs, Antwerp Management School: “Dat zoveel werknemers verwachten voortdurend te moeten bijleren, is veelzeggend. Maar een toekomstbestendige loopbaan vraagt meer dan nieuwe vaardigheden. Ook werkplezier, gezondheid en perspectief tellen mee.”

Over het onderzoek

*De Loopbaanradar is een onderzoek van Antwerp Management School en SD Worx, in samenwerking met Bpact, Het Nieuwsblad en HRmagazine. Voor de analyses werden na kwaliteitscontroles de antwoorden van 1.879 werknemers gebruikt. Zij beoordeelden acht maatschappelijke en werkgerelateerde ontwikkelingen en de kansen en bedreigingen die ze daarin zien voor hun huidige werk en hun loopbaan in de komende drie tot vijf jaar. De steekproef werd aangevuld met paneldata van B-Pact.

Maatschappelijke veranderingen: kans of bedreiging?
Welke maatschappelijke veranderingen worden als kans of bedreiging gezien voor het werk vandaag en voor de loopbaan in de komende drie tot vijf jaar ?

Over Antwerp Management School

Al meer dan 65 jaar richt Antwerp Management School zich op waardecreatie voor organisaties en bedrijven door de focus op duurzame transformatie van individuen, teams en organisaties vanuit een globaal perspectief. Met haar kwalitatief hoogstaande managementopleidingen en onderzoek geeft de school een krachtige impuls aan economische en sociaal-maatschappelijke activiteiten in België en ver daarbuiten. Een 70-tal facultyleden inspireren jaarlijks 900 studenten in onze Master- en PhD- programma’s en executive opleidingen. Daarnaast verwelkomen we 3.000 professionals in B2B-oplossingen en evenementen. De school is gekend om haar persoonlijke aanpak die door de meer dan 26.000 alumni uit 96 verschillende landen zeer wordt gewaardeerd.

Meer informatie over Antwerp Management School op www.antwerpmanagementschool.be