Nieuwe EU-richtlijn over genderbalans in raden van bestuur vanaf 30 juni

Op 30 juni treedt de Europese richtlijn voor genderbalans in raden van bestuur in werking. De richtlijn introduceert bindende maatregelen om de genderbalans in de top van organisaties te verbeteren. Uit onderzoek van SD Worx, de toonaangevende Europese aanbieder van HR- en payrolloplossingen, op basis van enquêtes bij 5.936 HR-managers en 16.500 werknemers in zestien Europese landen, blijkt dat 32% van de Belgische organisaties een genderongelijkheid in senior managementfuncties erkent.

De richtlijn, ook wel bekend als de Women on Boards-richtlijn, heeft als doel de structurele ondervertegenwoordiging van vrouwen in topfuncties aan te pakken. De regels zijn van toepassing op beursgenoteerde ondernemingen in de Europese Unie met meer dan 250 medewerkers en een jaaromzet van meer dan 50 miljoen euro of een balanstotaal van meer dan 43 miljoen euro.

Uiterlijk op 30 juni 2026 moeten de betrokken organisaties ervoor zorgen dat minimaal 40% van de niet-uitvoerende bestuursfuncties, of 33% van alle bestuursfuncties, wordt ingevuld door het ondervertegenwoordigde geslacht. Op dit moment geeft echter 32% van de Belgische organisaties aan dat er sprake is van een genderongelijkheid in senior managementfuncties. Bij 36% van de Belgische organisaties is dit niet het geval. Bij middelgrote Belgische bedrijven met 250 tot 2.499 medewerkers is het aandeel werkgevers met genderongelijkheid in senior managementfuncties niet veel hoger nl. 33%, veel lager dan het Europese gemiddelde van 46%.

EU-lidstaten moesten de richtlijn uiterlijk op 28 december 2024 omzetten in nationale wetgeving. De handhaving is inmiddels gestart. Organisaties doen er daarom goed aan te beoordelen of zij onder de richtlijn vallen en of hun huidige bestuurssamenstelling en opvolgingsplanning voldoen aan de nieuwe vereisten. Lidstaten zijn daarnaast verplicht doeltreffende sancties in te voeren voor organisaties die niet aan de regels voldoen.

Naast de vastgestelde streefcijfers heeft de richtlijn directe gevolgen voor benoemings-, wervings- en governance processen. Bedrijven moeten transparante en genderneutrale selectiecriteria hanteren, voorrang geven aan kandidaten van het ondervertegenwoordigde geslacht wanneer kandidaten gelijkwaardig gekwalificeerd zijn, en rapporteren over de samenstelling van het bestuur en de geboekte voortgang.

“Vandaag geeft bijna één op drie werknemers (29%) aan geen mogelijkheden te zien om binnen hun organisatie door te groeien of van functie te veranderen als zij dat willen. Maar er is een duidelijk verschil: 39% van de Belgische mannen ziet dan weer wel kansen t.o.v. 31% van de vrouwen.

De kloof is ook zichtbaar bij het middenkader of senior specialisten in België: bijna de helft van de mannen (48%) ziet een pad naar senior management- of directiefuncties, tegenover 40% van de vrouwen. Dit suggereert dat gelijke kansen in veel organisaties nog niet volledig zijn vertaald naar de dagelijkse praktijk en concrete loopbaanmogelijkheden.

Voor werkgevers draait deze richtlijn niet alleen om het behalen van wettelijke doelstellingen, maar ook om het opbouwen van een sterkere en transparantere talentdoorstroming. Organisaties kunnen beginnen met het analyseren van de huidige genderbalans binnen hun bestuur en leiderschapsteam, het evalueren van hun opvolgingsplanning en het waarborgen dat promotie- en wervingsprocessen duidelijk, consistent en genderneutraal zijn ingericht.

Door nu actie te ondernemen, bereiden bedrijven zich niet alleen voor op naleving van de wetgeving, maar versterken zij ook hun vermogen om talent aan te trekken en te behouden in een steeds competitievere arbeidsmarkt.

SD Worx, de toonaangevende Europese aanbieder van HR- en loonadministratieoplossingen, ondersteunt zowel kleine als grote organisaties bij het aanpakken van hun HR- en loonadministratieproblemen. Om in contact te blijven met werkgevers en werknemers voert SD Worx regelmatig diepgaande enquêtes uit in heel Europa. De analyse van de meest recente "HR & Payroll Pulse"-enquête biedt organisaties waardevolle inzichten om hun HR- en loonstrategieën te verfijnen en toekomstbestendig te maken. 

De enquête werd uitgevoerd tussen 27 januari en 20 februari 2026 in 16 Europese landen (België, Kroatië, Finland, Frankrijk, Duitsland, Ierland, Italië, Noorwegen, Polen, Roemenië, Servië, Slovenië, Spanje, Zweden, Nederland en het Verenigd Koninkrijk) door het SD Worx Research Institute. In totaal werden 5.936 HR-beslissers en 16.500 medewerkers ondervraagd. De resultaten geven een representatief beeld van de arbeidsmarkt in elk land.