De 10 meest gestelde vragen over quarantaine

Door Geert Vermeir - 21 oktober 2020 - Leestijd: 5 minuten

Corona

Nu het aantal coronabesmettingen pijlsnel de hoogte inschiet en er opnieuw strengere maatregelen van kracht zijn, rijzen er een pak vragen rond quarantaine. Wat als een werknemer ziek wordt of nauw contact had met iemand die besmet is? En wat te doen als de school of kinderopvang sluit? Is telewerk mogelijk, dan stelt zich geen probleem. Maar wie betaalt de rekening in alle andere gevallen? Om klaarheid te brengen in het quarantainekluwen, bundelden we de meest gestelde vragen en antwoorden.

 

Q: Mijn medewerker wordt ziek op de werkvloer, wat moet ik doen?

A: Stuur een zieke medewerker meteen naar huis, voor zover hij/zij nog in staat is om zelfstandig thuis te geraken. Bij voorkeur maakt de medewerker geen gebruik van het openbaar vervoer, tenzij er geen andere mogelijkheid is. Wijs hem dan op de nodige hygiënemaatregelen.

Raakt de medewerker niet meer op eigen krachten thuis, schakel dan een familielid of – bij ernstige klachten – de hulpdiensten in. In elk geval neem je voldoende sanitaire maatregelen om te voorkomen dat andere werknemers ook ziek worden: verplicht het wassen van de handen,, het dragen van een mondmasker, plaats de besmette collega in afzondering, ontsmet de werkplaats…

Q: Wanneer moet mijn medewerker in quarantaine?

A: Om zeker te zijn, laat je je het beste adviseren door je bedrijfsarts of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW). Zo zullen uit voorzorg die medewerkers in quarantaine moeten als ze:

  • zelf tot een risicogroep behoren;
  • zich ziek voelen, maar nog geen positieve coronatest hebben afgelegd;
  • nauw contact hadden met een persoon die corona heeft;
  • terugkeren uit een rode zone, met een besmettingsrisico

Q: Er is een besmetting op de werkvloer, moeten al mijn medewerkers nu in quarantaine?

A: Niet noodzakelijk. Enkel collega’s die in nauw contact geweest zijn (minstens 15 minuten op minder dan 1,5 meter afstand, zonder mondmasker) met de besmette persoon raad je beter aan om van thuis te werken, indien mogelijk, of om zich 10 dagen in quarantaine te plaatsen. Je bedrijfsarts of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW) kan jou hierover het beste adviseren.

Q: Mag ik een medewerker verplichten thuis te blijven als ik vermoed dat hij/zij besmet is?

A: Je kunt de toegang tot de werkvloer niet weigeren op basis van vermoedens. Wel kun je je werknemer vragen om zich, met het oog op de veiligheid van de collega’s, te laten testen, maar die is niet verplicht daarop in te gaan.

Q: Heeft mijn medewerker recht op een uitkering tijdens de quarantaine?

A: Of je medewerker loon of een uitkering ontvangt hangt af van de omstandigheid:

  • In geval van telewerk, betaal je het loon gewoon door.
  • Heeft je werknemer een quarantaineattest op zak, dan heeft hij recht op een werkloosheidsuitkering. Let wel op als je werknemer uit een rode zone terugkeert. Dat lees je verderop. Ben je erkend als hard getroffen onderneming of maak je deel uit van een hard getroffen sector, dan val je onder de vereenvoudigde procedure tijdelijke werkloosheid overmacht wegens corona (Scenario A1, A2 of A3). In elk ander geval val je terug op de klassieke procedure voor overmacht (Scenario E).
  • Zonder quarantaineattest is er geen recht op tijdelijke werkloosheid.
  • Overhandigt je werknemer een attest van arbeidsongeschiktheid (een gewoon ziektebriefje en geen quarantaineattest), dan heeft hij recht op gewaarborgd loon. Het gaat hier juridisch niet om een quarantaine.

Check in dit overzichtelijke schema of je bedrijf valt onder scenario A1, A2, A3 of E. Daar vind je ook de volgende stappen die jij en je werknemer moeten nemen.

Q: Kan mijn medewerker zelf beslissen om in quarantaine te gaan en niet te werken omdat telewerk onmogelijk is? 

A: Je werknemer kan niet op eigen houtje beslissen om thuis te blijven of in quarantaine te gaan als telewerk onmogelijk is. Doet hij dit toch en kan hij geen quarantaineattest voorleggen, dan is hij onwettig afwezig. In dat geval moet jij geen loon uitbetalen. Heeft je medewerker een geldig quarantaineattest op zak, dan kun je dit niet weigeren.

Q: Mijn werknemer kan niet komen werken omdat hij/zij moet zorgen voor een besmet gezinslid of een kind dat in quarantaine moet. Is dit een gewettigde afwezigheid? 

A: In dit geval kan je medewerker familiaal verlof of betaalde vakantie opnemen. Is dat saldo al uitgeput, dan kun je eventueel onbetaald verlof toestaan. Voor de verzorging van een besmet gezinslid, kan je werknemer ook verlof voor medische bijstand vragen. Ook tijdskrediet met als motief ‘zorgen voor een ernstig ziek gezinslid’ behoort tot de mogelijkheden. De arts van het gezinslid moet hiervoor een medisch attest afleveren.

Q: Mijn medewerker kan niet komen werken omdat de school of (kinder)opvang sluit wegens een corona-uitbraak. Is dit een gewettigde afwezigheid? 

A: Ouders van minderjarige kinderen die thuis moeten blijven omdat (een deel van) hun school of crèche sluit wegens corona hebben recht op tijdelijke werkloosheid wegens overmacht (Scenario A1, A2, A3 of E). Hetzelfde geldt bij een sluiting van de opvang voor minder- of meerderjarige personen met een handicap of bij de tijdelijke sluiting van een centrum voor ambulante of residentiële zorg georganiseerd of erkend door de Gemeenschappen.


De school, kinderopvang of het centrum voorziet een attest dat de reden en de periode van de sluiting vermeldt. Je medewerker heeft recht op een tijdelijke werkloosheidsuitkering wegens overmacht en een toeslag van 5,63 euro per werkloosheidsdag ten laste van de RVA.

Q: Mijn medewerker keert terug uit een rode zone of niet-Europees land waarvoor een reisverbod geldt. Moet hij/zij nog in quarantaine? 

A: Sinds 25 september zijn niet-essentiële reizen naar een rode zone niet langer strikt verboden, maar wel sterk afgeraden. Keert je werknemer uit een rode zone terug en blijkt uit de zelfevaluatie dat er een besmettingsrisico is, dan moet hij minstens 10 dagen in quarantaine. De verplichte test vervalt als er geen symptomen zijn.

Wie bij terugkeer symptomen vertoont, wordt wel getest. Is de test negatief, dan houdt de quarantaine op na 7 dagen. Bij een positief resultaat moet je werknemer opnieuw voor 7 dagen in quarantaine:

  • Kan je medewerker van thuis werken, dan is er geen probleem.
  • Is telewerk geen optie, dan moet je tijdelijke werkloosheid inroepen. Hiervoor is een quarantaineattest vereist. Je werknemer heeft geen recht op een werkloosheidsuitkering als zijn vertrek naar een rode zone een vrije keuze was. De RVA blijft bij zijn standpunt dat quarantaine in zo’n geval niet als overmacht geldt.
  • Had je medewerker toch nog nauw contact met collega’s? Neem dan de nodige hygiëne- en voorzorgsmaatregelen op de werkvloer (eventueel na overleg met de arbeidsarts).
Blijkt uit de zelfevaluatie geen risico op besmetting, dan ontsnappen werknemers aan de quarantaineplicht. De quarantaineverplichting geldt ook niet voor wie minder dan 48 uur in een rode zone verbleef. Grensarbeiders, bijvoorbeeld.

Q: Mijn medewerk komt terug uit een rode zone, maar weigert in quarantaine te gaan. Kan ik dit verplichten? 

A: Vraag je werknemer of hij de zelfevaluatie gedaan heeft. Blijkt daaruit dat er een besmettingsrisico is, dan kun je je werknemer de toegang tot de werkplek weigeren en hem/haar wijzen op de verplichting om in quarantaine te gaan. De arbeidsovereenkomst is dan geschorst zonder loonwaarborg. Je verwijst de werknemer naar zijn behandelend arts voor een quarantaineattest.

Om discussies te vermijden, maak je vooraf beter duidelijke afspraken met je werknemers over het bedrijfsbeleid bij terugkeer uit een rode zone (aanpassing arbeidsorganisatie, telewerk enz.). Betrek hen bij dit beleid en wijs hen op het belang van verantwoordelijk gedrag op de werkvloer.

Q: Hebben medewerkers die uit een rode zone terugkeren recht op een uitkering tijdens de verplichte quarantaine?

A: Of je medewerker loon of een uitkering ontvangt hangt af van de omstandigheid:

  • In geval van telewerk, betaal je gewoon het loon door.
  • Je werknemer heeft geen recht op een werkloosheidsuitkering als zijn vertrek naar een rode zone een vrije keuze was. De RVA blijft bij zijn standpunt dat quarantaine in zo’n geval niet als overmacht geldt.
  • Veranderde de kleurcode tijdens de reis naar oranje of rood, dan kan hij een werkloosheidsuitkering ontvangen als hij een quarantaineattest kan voorleggen.
  • Ben je erkend als hard getroffen onderneming of maak je deel uit van een hard getroffen sector, dan val je onder de vereenvoudigde procedure tijdelijke werkloosheid overmacht wegens corona (Scenario A1, A2 of A3). In elk ander geval val je terug op de klassieke procedure voor overmacht (Scenario E).
  • Keert je werknemer ziek terug en is hij daardoor arbeidsongeschikt, dan valt hij ten laste van de mutualiteit.

Meer weten over de quarantaine- en andere verplichtingen?

We hebben onze corona FAQ-pagina aangevuld met de meest gestelde vragen rond quarantaine. Kom geregeld terug kijken voor de meest recente updates.

Gerelateerde artikelen

refresh Meer artikelen