De 10 meest gestelde vragen over quarantaine

Door Geert Vermeir - 18 februari 2021 - Leestijd: 5 minuten

Corona

Ondanks dat het aantal coronabesmettingen daalt, gelden er opnieuw strengere maatregelen voor terugkerende reizigers uit het buitenland. Dit heeft ongetwijfeld een impact op je werkorganisatie. Is telewerk mogelijk, dan stelt zich geen probleem. Maar wie betaalt de rekening in alle andere gevallen? Om klaarheid te brengen in het quarantainekluwen, bundelden we de meest gestelde vragen en antwoorden.

 

Opgelet! Onderstaande antwoorden zijn gebaseerd op de huidige wetgeving. Die evolueert voortdurend. Hou rekening met mogelijke aanpassingen op korte of middellange termijn.

Q: Mijn medewerker wordt ziek op de werkvloer, wat moet ik doen?

A:  Vraag een zieke medewerker meteen naar huis te gaan, voor zover hij/zij nog in staat is om zelfstandig thuis te geraken. Bij voorkeur maakt de medewerker geen gebruik van het openbaar vervoer, tenzij er geen andere mogelijkheid is. Wijs hem dan op de nodige hygiënemaatregelen. Raakt de medewerker niet meer op eigen krachten thuis, schakel dan een familielid of – bij ernstige klachten – de hulpdiensten in. In elk geval neem je voldoende sanitaire maatregelen om te voorkomen dat andere werknemers ook ziek worden: verplicht het wassen van de handen,, het dragen van een mondmasker, plaats de besmette collega in afzondering, ontsmet de werkplaats…

Q: Wanneer moet mijn medewerker in quarantaine?

A: Om zeker te zijn, laat je je het beste adviseren door je bedrijfsarts of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW). Zo zullen uit voorzorg die medewerkers in quarantaine moeten als ze:

  • zelf tot een risicogroep behoren;
  • zich ziek voelen, maar nog geen positieve coronatest hebben afgelegd;
  • nauw contact hadden met een persoon die corona heeft;
  • terugkeren uit een rode zone, na een verblijf langer dan 48 uren, en langer dan 48u in België zullen verblijven.

Grensarbeiders die dagelijks op en af rijden, moeten dus niet in quarantaine. Ook werknemers die een kritische functie uitoefenen in een essentiële sector of na een professionele verplaatsing op basis van de zelfevaluatie geen hoog risico vormen, ontsnappen aan de quarantaineplicht.

Q: Er is een besmetting op de werkvloer, moeten al mijn medewerkers nu in quarantaine?

A: Niet noodzakelijk. Enkel collega’s die in nauw contact geweest zijn (minstens 15 minuten op minder dan 1,5 meter afstand, zonder mondmasker) met de besmette persoon raad je beter aan om van thuis te werken, indien mogelijk, of om zich een tijd in quarantaine te plaatsen. Je bedrijfsarts of externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW) kan jou hierover het beste adviseren.

Q: Mag ik een medewerker verplichten thuis te blijven als ik vermoed dat hij/zij besmet is?

A: Je kunt de toegang tot de werkvloer niet weigeren op basis van vermoedens. Wel kun je je werknemer vragen om zich, met het oog op de veiligheid van de collega’s, te laten testen, maar die is niet verplicht daarop in te gaan. Maak wel duidelijk dat je als werkgever verantwoordelijk bent voor veilige werkomstandigheden, en wijs de werknemer ook op diens rol daarin.

Q: Heeft mijn medewerker recht op een uitkering tijdens de quarantaine?

A: Of je medewerker loon of een uitkering ontvangt hangt af van de omstandigheid:

  • In geval van telewerk, betaal je het loon gewoon door.
  • Heeft je werknemer een quarantaineattest op zak, dan heeft hij normaal recht op een werkloosheidsuitkering. De procedure coronawerkloosheid is opnieuw eenvoudig voor iedereen. Let wel op als je werknemer uit een rode zone terugkeert. Dat lees je verderop.
  • Zonder quarantaineattest is er in elk geval geen recht op tijdelijke werkloosheid. Al hoef je het attest niet naar de RVA te sturen.
  • Overhandigt je werknemer een attest van arbeidsongeschiktheid (een gewoon ziektebriefje en geen quarantaineattest), dan heeft hij recht op gewaarborgd loon. Het gaat hier juridisch niet om een quarantaine.

Q: Kan mijn medewerker zelf beslissen om in quarantaine te gaan en niet te werken omdat telewerk onmogelijk is? 

A: Je werknemer kan niet op eigen houtje beslissen om thuis te blijven of in quarantaine te gaan als telewerk onmogelijk is. Doet hij dit toch en kan hij geen quarantaineattest voorleggen, dan is hij onwettig afwezig. In dat geval moet jij geen loon uitbetalen. Heeft je medewerker een geldig quarantaineattest, dan kun je dit niet weigeren.

Q: Mijn werknemer kan niet komen werken omdat hij/zij moet zorgen voor een besmet gezinslid of een kind dat in quarantaine moet. Is dit een gewettigde afwezigheid? 

A: Je werknemer heeft het recht om van het werk afwezig te zijn voor de opvang van een in quarantaine geplaatst kind (om een andere reden dan de sluiting van de school, zie volgende vraag). In dat geval heeft hij recht op tijdelijke werkloosheidsuitkering wegens overmacht corona.

In elk geval kan je medewerker ook familiaal verlof of betaalde vakantie opnemen. Is dat saldo al uitgeput, dan kun je eventueel onbetaald verlof toestaan. Voor de verzorging van een besmet gezinslid, kan je werknemer ook verlof voor medische bijstand vragen. Ook tijdskrediet met als motief ‘zorgen voor een ernstig ziek gezinslid’ behoort tot de mogelijkheden. De arts van het gezinslid moet hiervoor een medisch attest afleveren.

Q: Mijn medewerker kan niet komen werken omdat de school of (kinder)opvang sluit wegens een corona-uitbraak. Is dit een gewettigde afwezigheid? 

A: Ouders van minderjarige kinderen die thuis moeten blijven omdat (een deel van) hun school of crèche sluit wegens corona hebben recht op tijdelijke werkloosheid wegens overmacht en een toeslag van 5,63 euro per werkloosheidsdag ten laste van de RVA. Hetzelfde geldt bij een sluiting van de opvang voor minder- of meerderjarige personen met een handicap of bij de tijdelijke sluiting van een centrum voor ambulante of residentiële zorg georganiseerd of erkend door de Gemeenschappen. De school, kinderopvang of het centrum voorziet een attest dat de reden en de periode van de sluiting vermeldt.

Q: Mijn medewerker keert terug uit een rode zone of niet-Europees land waarvoor een reisverbod geldt. Moet hij/zij nog in quarantaine? 

A: Van 27 januari tot 1 april 2021 zijn niet-essentiële reizen naar het buitenland opnieuw verboden. Essentiële verplaatsingen, zoals grensarbeid of zakenreizen, kunnen nog onder strikte voorwaarden. Keert je werknemer uit een rode zone terug na een essentieel verblijf van meer dan 48 uren, dan moet hij sowieso een aantal dagen in quarantaine.  Op dag 1 en dag 7 na terugkomst moet hij zich bovendien laten testen.

Wat betekent dit voor jou als werkgever? 

  • Kan je medewerker van thuis werken, dan is er geen probleem.
  • Is telewerk geen optie, dan kan je geen tijdelijke werkloosheid inroepen tenzij je medewerker voor het werk of een andere toegelaten essentiële verplaatsing naar het buitenland moest.
  • Werknemers die niet kunnen terugvallen op tijdelijke werkloosheid, kunnen wel betaald verlof of toegestane afwezigheid opnemen.

De quarantaineverplichting geldt niet voor wie minder dan 48 uur in een rode zone verbleef. Grensarbeiders, bijvoorbeeld, zijn daarom vaak niet onderworpen aan de quarantaineverplichting. Ook na een professionele reis naar een rode zone (zelfs langer dan 48 uur), geldt niet automatisch een quarantaineverplichting. Denk maar aan werknemers die een kritische functie uitoefenen in een essentiële sector. 

Q: Mijn medewerk komt terug uit een rode zone, maar weigert in quarantaine te gaan. Kan ik dit verplichten? 

A:  Je kunt je werknemer de toegang tot de werkplek niet weigeren en hem/haar enkel wijzen op de verplichting om in quarantaine te gaan. De arbeidsovereenkomst is dan geschorst zonder loonwaarborg. 

Om discussies te vermijden, maak je vooraf beter duidelijke afspraken met je werknemers over het bedrijfsbeleid bij terugkeer uit een rode zone (aanpassing arbeidsorganisatie, telewerk enz.). Betrek hen bij dit beleid en wijs hen op het belang van verantwoordelijk gedrag op de werkvloer. 

Q: Hebben medewerkers die uit een rode zone terugkeren recht op een uitkering tijdens de verplichte quarantaine?

A: Of je medewerker loon of een uitkering ontvangt hangt af van de omstandigheid:

  • In geval van telewerk, betaal je gewoon het loon door.
  • Je werknemer heeft geen recht op een werkloosheidsuitkering als zijn vertrek naar een rode zone een vrije keuze was. De RVA blijft bij zijn standpunt dat quarantaine in zo’n geval niet als overmacht geldt. Enkel wie voor het werk of een andere toegelaten essentiële verplaatsing naar het buitenland moest, kan tijdelijke werkloosheid inroepen.
  • Keert je werknemer ziek terug en is hij daardoor arbeidsongeschikt, dan valt hij ten laste van de mutualiteit.

Meer weten over de quarantaine- en andere verplichtingen?

We hebben onze corona FAQ-pagina aangevuld met de meest gestelde vragen rond quarantaine. Kom geregeld terug kijken voor de meest recente updates.

Gerelateerde artikelen

refresh Meer artikelen