8 vragen over de opname van vakantiedagen in coronatijden

Door Geert Vermeir - 26 november 2020 - Leestijd: 3 minuten

Werkplanning -en organisatie

Met het jaareinde in het vooruitzicht is het geen overbodige luxe om de spelregels over de opname van wettelijke vakantiedagen nog eens te herhalen. Zeker dit jaar zitten heel wat werkgevers met de handen in het haar. Wat met de resterende dagen? 

Daar waar werk te veel is, komt verplichte vakantie uiterst ongelegen. En werknemers die dit jaar tijdelijk werkloos waren – of nog zijn – krijgen hun wettelijke vakantiedagen moeilijk of niet meer opgenomen voor het einde van het jaar. Nochtans blijft dit de regel. Dat dit voor verwarring zorgt, blijkt uit de vele vragen die ons bereiken. Wij gingen op zoek naar een antwoord.

Q1: Geldt de coronacrisis als overmacht, waardoor mijn medewerkers niet-opgenomen vakantiedagen kunnen overdragen naar 2021? 

A: Neen, er geldt slechts één uitzondering op de regel dat vakantiedagen verplicht moeten worden opgenomen tegen het eind van het jaar en dat is overmacht. Corona valt hier niet onder, in dit geval. Verwar moeilijk niet met onmogelijk. Het moet voor een werknemer ‘onmogelijk’ geweest zijn om al zijn/haar vakantiedagen op te nemen, door een langdurige ziekte bijvoorbeeld. Of omdat de coronawerkloosheid echt tot het einde van 2020 zal duren.  En zelfs dan is er geen overdracht van vakantiedagen.

Q2: In onze organisatie is het momenteel alle hens aan dek. Is dit een geldige reden om wettelijke vakantiedagen over te dragen?

 A: Neen, ook in deze situatie geldt dat alle wettelijke vakantiedagen moeten worden opgenomen tegen 31 december 2020. Een hoge werkdruk geldt niet als overmacht. Hierdoor is het voor medewerkers allicht moeilijker om vakantiedagen op te nemen, maar niet onmogelijk. Je kunt je personeel dus niet verbieden om vakantie te nemen. Doe je dit wel, dan handel je in strijd met de wet en riskeer je een sanctie of boete. 

Q3: Kan mijn medewerker vrijwillig beslissen om wettelijke vakantiedagen niet op te nemen, omdat er veel werk is?

A: Dat kan, maar dan verliest je medewerker (als het een bediende is) wel het recht op loon voor de niet-opgenomen vakantiedagen. Hij of zij riskeert evenwel geen sanctie.  Als werkgever moet je je werknemer er wel duidelijk op wijzen dat hij vakantie moet nemen. 

Q4: Kan ik met mijn werknemer onderling overeenkomen om een aantal wettelijke vakantiedagen naar volgend jaar over te dragen? 

A: Neen, dit is nooit toegelaten, ook niet dit jaar. Slaag je er niet in om je medewerkers al hun wettelijke vakantiedagen te laten opnemen, dan raden we je aan om contact op te nemen met de sociale inspectie. Mogelijk heeft die begrip voor de situatie, waardoor een uitzondering toch kan. Maar reken daar niet automatisch op. 

Q5: Mijn medewerkers zijn dit jaar lange tijd in tijdelijke werkloosheid geweest, of zijn dit nu nog minstens tot 13 december. Geldt dit als overmacht? 

A: Dat hangt ervan af hoeveel wettelijke vakantiedagen er nog openstaan, en hoe lang de tijdelijke werkloosheid nog duurt. Stel: een bediende in een kledingzaak heeft nog 16 resterende vakantiedagen. Als de winkel terug mag openen op 14 december zijn er dit jaar nog 12 mogelijke werkdagen. De bediende kan in theorie nog 12 wettelijke vakantiedagen nemen. Deze vallen niet onder de overmachtsregel. Voor de 4 wettelijke vakantiedagen die dan nog overblijven, geldt wel overmacht. Voor die dagen betaal je hem of haar het enkelvoudig vakantiegeld, vrij van RSZ.

Q6: Mijn werknemer heeft nog een aantal wettelijke vakantiedagen openstaan, maar moet nu in tijdelijke werkloosheid. Kan ik hem verplichten om eerst zijn vakantie op te nemen? 

A: Neen, dat kun je niet. Vakantie wordt altijd in gemeenschappelijk overleg opgenomen. Maar informeer je werknemer wel over het risico. Hij of zij heeft slechts recht op een werkloosheidsuitkering voor dagen zonder recht op loon. Heeft je werknemer nog resterende vakantiedagen, dan is het wel aan te raden om hem eerst vakantie te laten nemen in plaats van tijdelijke werkloosheid in te roepen. Anders riskeer je dat de RVA de uitkering weigert of al betaalde bedragen van je werknemer terugvordert. 

Q7: Wat als mijn bedrijf of winkel, na 13 december, tot het einde van het jaar moet sluiten? 

A: In dat geval is er wel sprake van overmacht. Aan je werknemers die tijdelijk werkloos zijn door de sluiting betaal je dan de resterende wettelijke vakantiedagen uit, vrij van RSZ. 

Q8: Wat als mijn werknemer vakantie had gepland tijdens zijn periode van tijdelijke werkloosheid? 

A: In dat geval gaat de vakantie gewoon door, zoals gepland. Je kunt voor deze geplande of al goedgekeurde vakantiedagen geen recht op tijdelijke werkloosheid inroepen. Dit geldt zowel voor individueel als collectief verlof. Eventueel kun je wel samen met je werknemer tot een akkoord komen. 

Meer weten?

Hou onze FAQ-pagina in de gaten voor de meest recente updates rond vakantiedagen. 

 

Gerelateerde artikelen

refresh Meer artikelen